کد خبر : 443

بهمن عبدی در گفت‌وگو با «شهر امید»

بهمن عبدی فرهنگ مردم ایران را آمیخته با بخشش می‌داند و اعتقاد دارد که ایرانیان همواره بخشش را در بطن فرهنگ خود پرورانده‌اند.

بهمن عبدی، هنرمند کاریکاتوریست، گرافیست و پویانمایی است، هنرمندی که سال‌ها فعالیت در مطبوعات و تلویزیون را در کارنامه کاری خود دارد. عبدی از جمله هنرمندانی است که فقر و مشکلات اجتماعی را به‌کرات در آثار خود به تصویر کشیده است. زبان طنز اما تلخ کاریکاتورهای عبدی همواره به جامعه‌ای اشاره دارد که با وجود اینکه در بطن خود به سمت‌وسوی تجمل‌گرایی سوق می‌یابد ولی در آن اقشاری حضور دارند که مداوم با مشکلات مالی و کمبودها دست وپنجه نرم می‌کنند. وی معتقد است که نقش ثروتمندان در هر جامعه‌ای برای کمک به اقشار پایین جامعه بیش از هر بخش دیگری است و هنرمندان به‌تنهایی نمی‌توانند کاری از پیش ببرند. عبدی هنرمند و هنر وی را در عرصه فرهنگسازی جامعه موثر می‌داند و معتقد است که در یک جامعه سالم هر کس باید در ابعاد و اندازه خودش نسبت به جامعه احساس مسئولیت کند و در این بین قطعا حضور هنرمندان برای فرهنگسازی می‌تواند بسیار موثر باشد.

به نظرتان هنرمندانی چون شما چه نقشی می‌توانند برای فرهنگسازی در بین مردم جهت کمک به همنوعانشان داشته باشند؟

به نظر من هنرمند به تنهایی نمی‌تواند در یک جامعه مردم را وادار به انجام کاری بکند. در واقع بخش مهمی از کارهای خیر و بخشش مربوط به اقشار ثروتمند جامعه است. صد البته هنرمندانی که شرایط مالی خوبی دارند نیز در این عرصه گام برمی‌دارند. من معتقدم که فرهنگسازی تنها در سایه هنرمندان امکانپذیر نیست و نیازمند حمایت اقشار ثروتمند جامعه است. البته هستند هنرمندانی که در کشورهای دیگر نمایشگاه دارند و از شرایط مالی مناسبی برخوردارند. این افراد اغلب در راستای مسئولیت اجتماعی خود به افراد نیازمند کمک می‌کنند اما در این میان هنرمندانی نیز هستند که خود وسع مالی کافی ندارند. با این حال همیشه هنرمندان در هر سطح و اندازه‌ای برای کمک به مردم پیشتاز بوده‌اند و از هیچ‌چیز دریغ نداشته‌اند اما به نظر من باید احساس مسئولیت در بین افرادی که سطح درآمد بالاتری دارند، بیشتر باشد ولی گاها اینگونه نیست. هستند کسانی که با حداقل درآمد ماهیانه که شاید برای خود آن‌ها نیز کافی نیست، سرپرستی فرزند یا فرزندانی را بر عهده گرفته‌اند و بالعکس کسانی که با داشتن ثروت زیاد و رویایی هنوز حاضر به بخشش نیستند.

فکر می‌کنید چه چیزی باعث می‌شود که به قول شما یک فرد با حداقل درآمد ببخشد اما یک ثروتمند گاها چنین کاری را انجام ندهد؟

به نظر من این مساله با تربیت خانوادگی، محیط اطراف و صد البته فرهنگ افراد مرتبط است. مردم کشور ما همواره بخشنده بوده و هستند. در واقع فرهنگ کشور ما با بخشش آمیخته شده و در طول دوره‌های مختلف این بخشش پرورانده شده است. در همین ایام ماه محرم این بخشش به شکل ویژه‌ای خود را نشان می‌دهد. نذری‌هایی که مردم صرفا به خاطر قرب الی الله می‌بخشند، قسمت کوچکی از این فرهنگ است. مردم ما در اغلب ایام سال به بهانه‌های مختلف در حال بخشش هستند که این نشانگر ریشه عمیق بخشش در فرهنگ ماست.

بخش مهمی از کارهای شما به معضلات اجتماعی که ریشه در فقر دارد، پرداخته است. اینطور نیست؟

بله، ما در کارهایمان به جای پرداختن به بخشش بعد مخالف آن را ترسیم می‌کنیم به این طریق که به نداشتن بخشش می‌پردازیم. یعنی جامعه را در جهت عکس آن نشان می‌دهیم تا برداشتی که می‌خواهیم حاصل شود، زیرا در کاریکاتور امکان نشان دادن بخشش به‌صورت مستقیم وجود ندارد، بنابراین طنز و کنایه را به‌صورت عکس بیان می‌کنیم. وقتی یک خانواده و جامعه درگیر مشکلات مالی است، بخشش بیش از هر چیزی به فرهنگسازی نیاز دارد. من معتقدم که فرهنگسازی و هنر در هر بُعدی می‌تواند تاثیرگذار باشد، در واقع هر کسی به اندازه وسع خود کار اثربخش انجام می‌دهد.

در این میان نقش خیریه‌ها را به‌عنوان حد واسط بین خیرین و افراد نیازمند چطور ارزیابی می‌کنید؟

بسیاری از خیریه‌ها طی سال‌های اخیر امتحان خود را پس داده‌اند و توانسته‌اند جدای از توقعات همیشگی که مبنی بر دخالت دولت بود، مردم را جذب کار کنند اما در این میان هستند کسانی که از اعتماد و مهربانی مردم سوءاستفاده می‌کنند. مثلا خود من چند باری با تماس افرادی مواجه شدم که از من برای آزادی زندانیان کمک می‌خواستند. بعدها متوجه شدم که این افراد از زندان تماس می‌گرفتند و قصد کلاهبرداری داشتند؛ بنابراین اگر یک خیریه  معتبر و با عملکرد مناسب در این زمینه فعالیت داشته باشد، مردم در دام سودجویان نمی‌افتند.

و پیشنهاد شما به خیریه‌ها؟

من فکر می‌کنم که بر اساس فرامین دینی ما بخشش همواره باید به‌صورت ناشناس باشد تا غرور و آبروی افراد حفظ شود، بنابراین خیریه‌های معتبر با یک عملکرد درست و شفاف می‌توانند این جای خالی را پر کنند و به افراد کمک کنند. به نظر من این کمک‌ها باید از طریق ایجاد شغل و فرهنگسازی پایه‌ای انجام شود نه صرفا کمک‌های مقطعی.

سمیه باقری

ارسال نظر

advertise advertise advertise advertise advertise advertise advertise
02188004648 , 02188004647 تهران خیابان بیست و هفتم کردستان خیابان اول خیابان بیست و هشتم پلاک 20 تهران خیابان نامجو نبش کوچه محلوجیان پلاک 2 واحد 3